رفتن به محتوا
سواد سیاسی

فصل اول رایگاننسخه‌ی ۲.۱.۰ در کافه‌بازار

سیاست را بفهمید،
نه فقط دنبالش کنید.

«سواد سیاسی» در هشت فصل کوتاه، از نظام‌های سیاسی و حقوق شهروندی تا احزاب، رسانه و پروپاگاندا، روابط بین‌الملل، انتخابات و اقتصاد سیاسی را به زبان ساده توضیح می‌دهد؛ با آزمون هر فصل، واژه‌نامه‌ی فارسی–انگلیسی و کارت‌های مرور.

  • بدون اینترنت
  • بدون تبلیغ
  • تعریف‌ها از متن خود فصل‌ها
صفحه‌ی اول برنامه‌ی سواد سیاسی: مُهر پیشرفت، روزهای پیاپی و ادامه‌ی مطالعه

واژه‌نامه

سواد رسانه‌ای

Media Literacy

۸بی‌نقص۸ از ۸ در آزمون فصل
فصل
۸
بخش کوتاه
۳۹
اصطلاح کلیدی
۵۴
پرسش آزمون
۶۴

۰۱از فصل اول برنامه، رایگان

سواد سیاسی چیست؟

تعریفی که برنامه با آن شروع می‌شود، و سه بُعدی که هر فصل بعدی رویشان بنا شده است.
سواد سیاسی به مجموعه‌ای از دانش، مهارت‌ها، ارزش‌ها و نگرش‌هایی اطلاق می‌شود که شهروندان را قادر می‌سازد تا به‌صورت آگاهانه، مؤثر و مسئولانه در زندگی سیاسی و مدنی جامعه‌ی خود مشارکت کنند.

سواد سیاسی (Political Literacy) مفهومی چندبُعدی است که نخستین بار در دهه‌ی ۱۹۷۰ میلادی توسط برنارد کریک در بریتانیا مطرح شد. این مفهوم فراتر از صرف دانستن اطلاعات سیاسی است و شامل توانایی تحلیل، ارزیابی انتقادی و مشارکت فعال در فرآیندهای سیاسی می‌شود. سواد سیاسی یعنی فرد بداند حقوق و تکالیف شهروندی‌اش چیست، چگونه نظام سیاسی کار می‌کند، و چطور می‌تواند صدای خود را در تصمیم‌گیری‌های جمعی شنوا کند.

فصل ۱مفهوم و تعریف سواد سیاسی

سه بُعد سواد سیاسی

  • آشنایی با قانون اساسی و نظام حقوقی
  • شناخت نهادهای سیاسی و نقش آن‌ها
  • آگاهی از تاریخ سیاسی ملی و جهانی
  • درک مفاهیم کلیدی سیاسی مانند دموکراسی، حاکمیت و حقوق بشر

مفاهیم هم‌خانواده

سواد مدنی
توانایی درک ساختارهای جامعه و حقوق و تکالیف شهروندی برای مشارکت مؤثر در امور عمومی.
سواد رسانه‌ای
توانایی تحلیل انتقادی رسانه‌ها، تشخیص اخبار جعلی و استفاده‌ی آگاهانه از منابع اطلاعاتی.
آگاهی سیاسی
میزان شناخت فرد از رویدادها، بازیگران و فرآیندهای جاری سیاسی.
فرهنگ سیاسی
مجموعه‌ی نگرش‌ها، باورها و ارزش‌های مشترک یک جامعه درباره‌ی سیاست و قدرت.

۰۲آزمایشگاه پروپاگاندا

این پیام چه ترفندی به کار برده؟

تبلیغات لزوماً دروغ نیست؛ اغلب اطلاعات را گزینشی ارائه می‌دهد. چهار پیام ساختگی، درباره‌ی حزب‌ها و شهرهایی که وجود ندارند. ترفند هر کدام را پیدا کنید؛ نام و تعریف ترفندها از فصل پنجم برنامه است.

پیام ۱ از ۴

همه تصمیمشان را گرفته‌اند! میلیون‌ها نفر به فهرست «الف» پیوسته‌اند. شما هم جا نمانید.

تابلوی تبلیغاتی، میدان اصلی شهر

کدام ترفند تبلیغاتی؟

۰۳آزمایشگاه انتخابات

یک رأی، سه نتیجه

سیستم انتخاباتی قوانین تبدیل آرا به کرسی است. آرای چهار حزب ساختگی را جابه‌جا کنید و ببینید هر کدام از سه سیستمی که فصل هفتم برنامه مقایسه می‌کند، از همین آرا چه مجلسی می‌سازد.

آرای کشوری

نمونه‌ها

با همین آرا، حزب الف با ۳۸٪ آرا در نظام اکثریتی ۶ کرسی از ۹ می‌گیرد و در نظام تناسبی ۳ کرسی. در دومرحله‌ای، برنده حزب ب است.

اکثریتیFirst Past The Post

برنده‌ی هر حوزه کسی است که بیشترین رأی را بیاورد.

  1. الف۴۹٪
  2. الف۴۴٪
  3. الف۳۸٪
  4. الف۴۱٪
  5. الف۴۶٪
  6. ب۳۹٪
  7. ج۴۳٪
  8. ج۳۶٪
  9. الف۴۱٪
  • الف۶
  • ب۱
  • ج۲
  • د۰

آرای هدررفته: ۵۸٪ از کل آرا به هیچ کرسی‌ای نرسید.

مزایا
ثبات دولت، سادگی
معایب
آراء هدررفته، کمتر نمایاننده‌ی اقلیت‌ها
نمونه
آمریکا، بریتانیا، کانادا

نمایندگی تناسبیPR

تعداد کرسی‌ها متناسب با درصد آراء تقسیم می‌شود.

  • الف۳
  • ب۳
  • ج۲
  • د۱

کرسی‌ها به نسبت آرای کشوری، به روش بزرگ‌ترین باقی‌مانده.

مزایا
نمایندگی بهتر همه‌ی گروه‌ها
معایب
بی‌ثباتی ائتلاف‌ها، پیچیدگی
نمونه
هلند، ایسلند، اسرائیل

دومرحله‌ایTwo-Round System

اگر کسی در مرحله‌ی اول اکثریت مطلق نگیرد، مرحله‌ی دوم برگزار می‌شود.

مرحله‌ی اول

  • الف۳۸٪
  • ب۳۰٪
  • ج۱۷٪
  • د۱۵٪

مرحله‌ی دوم، دو نفر اول

  • الف۴۷٪
  • ب۵۳٪

برنده: حزب ب(نفر دوم مرحله‌ی اول)

مزایا
اطمینان از اکثریت قاطع
معایب
هزینه‌ی برگزاری دو انتخابات
نمونه
فرانسه، ایران (انتخابات مجلس)

مدل ساده‌شده است: نُه حوزه‌ی هم‌جمعیت با گرایش‌های متفاوت، و در مرحله‌ی دوم، رأی‌دهندگان حزب‌های حذف‌شده به نسبت‌های ثابتی میان دو نفر اول پخش می‌شوند یا رأی نمی‌دهند.

۰۴نقشه‌ی برنامه

هشت پرونده، از مفهوم تا اقتصاد

۸ فصل و ۳۹ بخش کوتاه، که می‌شود هر روز یکی‌دو تا از آن‌ها را خواند. هر فصل با واژگان کلیدی و آزمون خودش تمام می‌شود.
  1. رایگان

    فصل ۱: مفهوم و تعریف سواد سیاسی

    سواد سیاسی به مجموعه‌ای از دانش، مهارت‌ها، ارزش‌ها و نگرش‌هایی اطلاق می‌شود که شهروندان را قادر می‌سازد تا به‌صورت آگاهانه، مؤثر و مسئولانه در زندگی سیاسی و مدنی جامعه‌ی خود مشارکت کنند.

    • تعریف سواد سیاسی
    • ابعاد سه‌گانه: دانش، مهارت، نگرش
    • مفاهیم هم‌خانواده: سواد مدنی، رسانه‌ای و فرهنگ سیاسی
    • اهمیت سواد سیاسی در دوران مدرن
    • چالش‌ها و فرصت‌های سواد سیاسی در ایران

    ۴ بخش۷ واژه۸ پرسش

  2. اشتراک

    فصل ۲: نظام‌های سیاسی و اشکال حکومت

    شناخت انواع نظام‌های سیاسی و اشکال مختلف حکومت، یکی از پایه‌ای‌ترین مؤلفه‌های سواد سیاسی است.

    • تعریف نظام سیاسی
    • دموکراسی و انواع آن
    • طیف اقتدارگرایی: از سلطانیسم تا توتالیتاریسم
    • پادشاهی‌ها و جمهوری‌ها
    • فدرالیسم

    ۵ بخش۸ واژه۸ پرسش

  3. اشتراک

    فصل ۳: حقوق شهروندی و مشارکت سیاسی

    حقوق شهروندی مجموعه‌ای از حقوق و تکالیفی است که رابطه‌ی فرد و دولت را تنظیم می‌کند.

    • نسل‌های سه‌گانه‌ی حقوق شهروندی و نسل چهارم نوظهور
    • اعلامیه‌ی جهانی حقوق بشر
    • اشکال مشارکت سیاسی
    • موانع مشارکت
    • حقوق شهروندی در قانون اساسی ایران

    ۵ بخش۶ واژه۸ پرسش

  4. اشتراک

    فصل ۴: احزاب، جنبش‌های سیاسی و ایدئولوژی‌ها

    احزاب سیاسی و جنبش‌های اجتماعی نقش اساسی در انتقال خواسته‌های شهروندان به نهادهای سیاسی دارند.

    • احزاب سیاسی و کارکردها
    • نظام‌های حزبی
    • ایدئولوژی‌های سیاسی
    • جنبش‌های اجتماعی
    • احزاب در ایران

    ۵ بخش۶ واژه۸ پرسش

  5. اشتراک

    فصل ۵: رسانه، تبلیغات و سواد رسانه‌ای سیاسی

    رسانه‌ها نقش محوری در شکل‌دهی به افکار عمومی و سیاست دارند.

    • رسانه به‌مثابه‌ی قدرت چهارم
    • نظریه‌های تأثیر رسانه
    • تبلیغات سیاسی
    • اخبار جعلی و ابزارهای راستی‌آزمایی
    • وضعیت رسانه در ایران

    ۵ بخش۶ واژه۸ پرسش

  6. اشتراک

    فصل ۶: روابط بین‌الملل و ژئوپلیتیک

    روابط بین‌الملل به مطالعه‌ی تعاملات میان دولت‌ها، سازمان‌های بین‌المللی و بازیگران غیردولتی در عرصه‌ی جهانی می‌پردازد.

    • نظریه‌های روابط بین‌الملل
    • سازمان‌های بین‌المللی
    • ژئوپلیتیک
    • سیاست خارجی ایران
    • چالش‌های جهانی

    ۵ بخش۸ واژه۸ پرسش

  7. اشتراک

    فصل ۷: انتخابات و فرآیندهای دموکراتیک

    انتخابات ستون فقرات دموکراسی نمایندگی است.

    • اهمیت انتخابات
    • سیستم‌های انتخاباتی
    • معیارهای انتخابات سالم و نهادهای ناظر بین‌المللی
    • انتخابات در ایران
    • رفراندوم

    ۵ بخش۷ واژه۸ پرسش

  8. اشتراک

    فصل ۸: اقتصاد سیاسی و سواد اقتصادی

    سیاست و اقتصاد پیوندی جدایی‌ناپذیر دارند.

    • اقتصاد سیاسی و مکاتب
    • نابرابری و عدالت
    • بودجه و مالیات
    • فساد و رانت
    • تحریم‌های اقتصادی

    ۵ بخش۶ واژه۸ پرسش

۰۵یادگیری فعال

خواندن کافی نیست؛ بسنجید و مرور کنید

هر فصل با آزمونی تمام می‌شود که پرسش‌هایش از متن خود فصل ساخته شده، و هر واژه‌ی کلیدی کارت مروری دارد که به روش لایتنر به‌موقع برمی‌گردد. هر دو را با فصل اول، همان‌طور که در برنامه است، امتحان کنید.

آزمون فصل اول

معادل انگلیسی | پرسش ۱ از ۸

معادل انگلیسی «مشارکت شهروندی» کدام است؟

۰۶داخل برنامه

یک پرونده‌ی کامل، در جیب شما

متن روان، جدول‌ها و مقایسه‌ها، آزمون، واژه‌نامه، کارت‌های مرور و آمار مطالعه؛ با تم روشن و تیره و بدون نیاز به اینترنت.
  • صفحه‌ی «هر روز یک قدم» در برنامه
    هر روز یک قدم

    درصد پیشرفت روی مُهر صفحه‌ی اول، روزهای پیاپی، هدف روزانه و «ادامه‌ی مطالعه» درست از همان جایی که ماندید.

  • صفحه‌ی «۸ فصل، ۳۹ بخش» در برنامه
    ۸ فصل، ۳۹ بخش

    نقشه‌ی کامل سواد سیاسی، گام‌به‌گام و منظم؛ هر فصل یک پرونده با رنگ خودش.

  • صفحه‌ی «متن روان، مفهوم دقیق» در برنامه
    متن روان، مفهوم دقیق

    دموکراسی، حقوق شهروندی، انتخابات و رسانه، با مثال‌های واقعی و معادل انگلیسی هر اصطلاح.

  • صفحه‌ی «ایدئولوژی‌ها کنار هم» در برنامه
    ایدئولوژی‌ها کنار هم

    لیبرالیسم، محافظه‌کاری، سوسیالیسم، ملی‌گرایی و… با محور، نمایندگان فکری و احزاب نمونه‌ی هر کدام.

  • صفحه‌ی «با آزمون بسنجید» در برنامه
    با آزمون بسنجید

    پرسش‌هایی از متن خود فصل؛ هر پاسخ با توضیح، تا از اشتباه هم یاد بگیرید.

  • صفحه‌ی «واژه‌ها را ماندگار کنید» در برنامه
    واژه‌ها را ماندگار کنید

    کارت‌های مرور به روش لایتنر؛ هر واژه درست به‌موقع برمی‌گردد.

  • صفحه‌ی «واژه‌نامه‌ی سیاسی» در برنامه
    واژه‌نامه‌ی سیاسی

    ۵۴ اصطلاح کلیدی به فارسی و انگلیسی، با تعریفی که از متن خود فصل‌ها آمده.

  • صفحه‌ی «پیشرفت را ببینید» در برنامه
    پیشرفت را ببینید

    روزهای پیاپی، نقشه‌ی فعالیت روزانه، واژه‌های مسلط و بهترین نتیجه‌ی آزمون هر فصل.

  • صفحه‌ی «خواندن راحت، به اندازه‌ی شما» در برنامه
    خواندن راحت، به اندازه‌ی شما

    تم روشن و تیره، اندازه‌ی متن و فاصله‌ی خطوط را خودتان تنظیم کنید.

۰۷برای چه کسانی؟

برای هر کسی که می‌خواهد خبر را بفهمد

  • دانشجوی علوم سیاسی، حقوق و روابط بین‌الملل

    مرور سریع مفاهیم پایه پیش از کلاس و امتحان، با معادل انگلیسی هر اصطلاح برای خواندن منابع اصلی.

  • داوطلب کنکور ارشد و دکتری

    جمع‌بندی فشرده‌ی نظام‌های سیاسی، ایدئولوژی‌ها، نظریه‌های روابط بین‌الملل و سیستم‌های انتخاباتی در جیبتان.

  • شهروندی که خبر می‌خواند

    تحلیل‌گر خبر باشید، نه مصرف‌کننده‌ی منفعل آن: ترفندهای تبلیغاتی و نشانه‌های خبر جعلی را بشناسید.

  • روزنامه‌نگار و فعال رسانه

    واژگان دقیق و تعریف‌های روشن برای نوشتن درباره‌ی سیاست، بدون جابه‌جا کردن مفهوم‌ها.

  • اهل گفت‌وگو و مناظره

    در بحث‌های سیاسی با دوستان و خانواده، با استدلال و مفهوم حرف بزنید، نه با شعار.

۰۸رایگان و اشتراک

رایگان شروع کنید، هر وقت خواستید ادامه دهید

فصل اول کامل و رایگان است تا با محتوا و ساختار برنامه آشنا شوید. هفت فصل دیگر با اشتراک ویژه باز می‌شود.
رایگان

نسخه‌ی رایگان

با نصب برنامه

  • فصل اول کامل: «مفهوم و تعریف سواد سیاسی»، هر ۴ بخش
  • آزمون و کارت‌های مرور فصل اول
  • واژه‌نامه‌ی کامل ۵۴ اصطلاح، جستجو در همه‌ی فصل‌ها
  • نشان‌گذاری، آمار مطالعه، یادآور روزانه، تم روشن و تیره
نصب رایگان از کافه‌بازار

اشتراک ویژه

همه‌ی رایگان‌ها، به‌علاوه:

  • هر ۸ فصل و ۳۹ بخش، بدون قفل
  • آزمون همه‌ی فصل‌ها: ۶۴ پرسش با توضیح
  • کارت‌های مرور برای همه‌ی ۵۴ واژه
  • یک‌ماههبرای امتحان کردن
  • سه‌ماهه
  • شش‌ماهه
  • یک‌سالهبه‌صرفه‌ترین

خرید از داخل برنامه و از طریق کافه‌بازار انجام می‌شود و قیمت روز هر اشتراک را صفحه‌ی برنامه در کافه‌بازار نشان می‌دهد. وقتی اشتراک فعال است، برنامه روزهای باقی‌مانده و تاریخ پایان دوره را نشان می‌دهد.

۰۹پرسش‌های پرتکرار

پرسش‌هایی که پیش از نصب می‌پرسند

سواد سیاسی یعنی چه؟

سواد سیاسی مجموعه‌ای از دانش، مهارت‌ها و نگرش‌هایی است که به شهروند امکان می‌دهد آگاهانه، مؤثر و مسئولانه در زندگی سیاسی و مدنی جامعه‌اش مشارکت کند. یعنی بداند حقوق و تکالیف شهروندی‌اش چیست، نظام سیاسی چطور کار می‌کند و چطور می‌تواند صدایش را در تصمیم‌های جمعی شنیده کند. این مفهوم را برنارد کریک در دهه‌ی ۱۹۷۰ در بریتانیا مطرح کرد.

سواد سیاسی با سواد رسانه‌ای چه فرقی دارد؟

سواد رسانه‌ای توانایی تحلیل انتقادی رسانه‌ها، تشخیص اخبار جعلی و استفاده‌ی آگاهانه از منابع اطلاعاتی است و یکی از مهارت‌های سواد سیاسی به حساب می‌آید. سواد سیاسی گسترده‌تر است: شناخت نظام‌ها، حقوق شهروندی، احزاب، انتخابات و اقتصاد سیاسی را هم در بر می‌گیرد. فصل پنجم برنامه به رسانه، تبلیغات و سواد رسانه‌ای سیاسی اختصاص دارد.

برنامه طرفدار جریان خاصی است؟

هدف برنامه آموزش مفهوم‌هاست، نه تبلیغ یک دیدگاه. ایدئولوژی‌ها کنار هم و با قالب یکسان معرفی می‌شوند (محور، نمایندگان فکری، احزاب نمونه) و برای هر سیستم انتخاباتی هم مزایا آمده و هم معایب. داوری با خود شماست.

برای کنکور ارشد علوم سیاسی مناسب است؟

برای مرور سریع مفاهیم پایه بله: نظام‌های سیاسی، ایدئولوژی‌ها، نظریه‌های روابط بین‌الملل، سیستم‌های انتخاباتی و اقتصاد سیاسی، با معادل انگلیسی اصطلاح‌ها و آزمون هر فصل. اما جای منابع درسی کنکور را نمی‌گیرد؛ کنارشان برای جمع‌بندی و مرور روزانه به کار می‌آید.

چه چیزهایی رایگان است؟

فصل اول، «مفهوم و تعریف سواد سیاسی»، کامل و رایگان است، همراه با آزمون و کارت‌های مرور همان فصل. واژه‌نامه‌ی ۵۴ اصطلاح، جستجو، نشان‌گذاری، آمار مطالعه و یادآور هم برای همه باز است. با اشتراک ویژه، هفت فصل دیگر و آزمون و کارت‌های مرورشان باز می‌شود.

اشتراک ویژه چطور است و قیمتش چقدر است؟

اشتراک یک‌ماهه، سه‌ماهه، شش‌ماهه، یک‌ساله دارد و از خود کافه‌بازار خریده می‌شود. قیمت روز هر اشتراک را صفحه‌ی برنامه در کافه‌بازار نشان می‌دهد. وقتی اشتراک فعال است، برنامه روزهای باقی‌مانده و تاریخ پایان دوره را نشان می‌دهد.

بدون اینترنت کار می‌کند؟

بله. همه‌ی متن‌ها، آزمون‌ها و واژه‌نامه داخل خود برنامه‌اند. اینترنت فقط برای خرید یا بازیابی اشتراک از کافه‌بازار لازم است.

اگر گوشی‌ام را عوض کنم، اشتراکم چه می‌شود؟

با همان حساب کافه‌بازاری که خرید کرده‌اید وارد شوید و در برنامه «بازیابی خرید قبلی» را بزنید. پیشرفت مطالعه روی خود گوشی ذخیره می‌شود.

نسخه‌ی آیفون دارد؟

این برنامه برای اندروید است و از کافه‌بازار نصب می‌شود.

سواد سیاسی

پیش از قضاوت، بفهمید.

فصل اول رایگان است. نصب کنید، پنج دقیقه بخوانید و آزمونش را بدهید؛ بعد خودتان تصمیم بگیرید.

نصب رایگان از کافه‌بازار